در قانون جمهوری اسلامی، جرایم کیفری از نظر جنبه وقوع جرم به دو دسته تقسیم میشوند: جرایمی که جنبه عمومی دارند و جرایمی که جنبه خصوصی دارند. به عبارت دیگر اگر جرم واقع شده، تنها باعث متضرر شدن یک شخص شده باشد دارای جنبه خصوصی است. اما اگر جرم، کل جامعه را تحت تاثیر قرار دهد دارای جنبه عمومی خواهد بود. عفو مجازات یکی از مسائل مربوط به جرایم کیفری است که در ادامه به بررسی چیستی و چگونگی آن خواهیم پرداخت اما چنانچه با مطالعه مطلب به پاسخ پرسش خود نرسیدید، میتوانید با موسسه حقوقی وکلای تلفنی تماس گرفته و در طی مشاوره حقوقی تلفنی به طور تخصصی، پرسش های خود را مطرح نمایید.
مجازات کیفری از زبان وکیل
قانونگذار در قانون، چارچوب هایی را تعیین کرده است تا به وسیله آن ها از جان و مال و آبرو و ... افراد حمایت کند. حال اگر شخص یا اشخاصی برخلاف این قوانین عمل نمایند مرتکب جرم شده اند. در صورتی که وقوع جرم باعث تضییع جان، مال، آبرو و سایر موارد ذکر شده در قانون، از فردی شده باشد، قانونگذار به فرد مذکور اجازه شکایت و پیگیری موضوع در محاکم قضایی را میدهد.
پروندهای که در پی شکایت فرد گفته شده از مجرم در محاکم قضایی تشکیل شود، پرونده کیفری بوده و مجازات هایی که پس از اثبات جرم برای مجرم تعیین خواهد شد نیز مجازات کیفری نامیده میشود.
مجازات های کیفری یا مجازات تعزیری هستند یعنی در شرع اسلام به طور دقیق این مجازات ها تعیین شده و دادگاه اجازه تغییر آن ها را ندارد و یا مجازات تعزیری نیستند یعنی دادگاه و مقام قضایی حق تعیین آن ها را دارند.
عفو مجازات بسته به تعزیری بودن یا نبودن مجازات، احکام متفاوتی خواهد داشت.
مجازات کیفری قابل عفو
عفو مجازات تنها شامل جرایمی است که شاکی خصوصی نداشته باشند. چنین جرمی یا از همان ابتدا شاکی خصوصی نداشته و یا شاکی خصوصی آن، گذشت کرده و اکنون فقط مجازات جنبه عمومی جرم باقی مانده است.
در نتیجه میتوان گفت عفو مجازات، جرایم کیفری که موجب تضییع حق الناس شده باشند را شامل نمیشود. به موجب ماده 26 آئیننامه کمیسیون عفو و تخفیف مجازات محکومین موارد زیر مشمول عفو، تخفیف و تبدیل مجازات نمیشود:
- قاچاقچیان حرفهای
- موارد حق الناس
- سرقت مسلحانه
- تجاوز به زنای به عنف
- مصادیق مهم جرایمی از قبیل: جاسوسی، محاربه، قاچاق سلاح و مهمات، اختلاس، ارتشاء و آدم ربایی
- محکومین به جرایم مستوجب حد شرعی اعدام و رجم مانند زنای محصنه و لواط مشروط بر
اینکه جرم آنان با شهادت شهود عادل ثابت شده باشد.
تبصره: حرفهای بودن و تعیین مصادیق مهم مقرر در این ماده به تشخیص رئیس قوه قضاییه است.
بنابراین در صورتی که جرم واقع شده خارج از موارد گفته شده باشد، میتوان پیگیر عفو مجازات برای آن بود. برای کسب اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره حقوقی آنلاین و رایگان به وبسایت موسسه حقوقی وکلای تلفنی به آدرس www.vakiltel.org مراجعه فرمایید.
منظور از عفو مجازات کیفری چیست؟
اکنون پس از ذکر مجازات های کیفری قابل عفو شاید این پرسش در ذهنتان شکل گرفته باشد که منظور از عفو مجازات چیست؟
- منظور از عفو مجازات کیفری، توقیف کامل یا بخشی از مجازات مجرم است که به حق الناس مربوط نباشد. برای انجام این کار تایید شخص رهبری یا مجلس قانونگذار لازم است.
با این حساب روند عفو مجازات به این صورت است که رئیس قوه قضاییه پیشنهاد عفو را به رهبری میدهد. سپس با تایید رهبری، تمام یا بخشی از مجازات بخشیده میشود. البته رهبر یا مجلس قانونگذار تنها زمانی با پیشنهاد عفو موافقت خواهند کرد که مصلحت عمومی را در پی داشته باشد.
در چه صورت مجازات کیفری مشمول عفو میشود؟
عفو مجازات بسته به نوع عفو شرایط متفاوتی خواهد داشت. به طور کلی عفو به دو نوع تقسیم میشود:
- عفو خصوصی.
- عفو عمومی.
عفو خصوصی تنها زمانی امکانپذیر خواهد بود که حکم قطعی صادر شده باشد. در نتیجه در مراحل دیگر مانند تعقیب و رسیدگی نمیتوان درخواست عفو مجازات برای جرایم خصوصی داشت. همچنین مجازات نیز میبایست از مجازات های تعزیری و بازدارنده باشد. پس همانطور که گفته شد جرایمی مانند تجاوز به زنای عنف، زنای محصنه، اختلاس و ... که مجازات حد، سنگسار یا اعدام دارند قابل عفو نخواهند بود.
و اما شرایط عفو عمومی! عفو مجازات در این حالت میتواند در هر مرحلهای از رسیدگی یا صدور حکم نهایی صادر شود. اما این مورد صرفا زمانی ممکن خواهد بود که پرونده شاکی خصوصی نداشته باشد و یا شاکی از حق خود گذشت کرده باشد.
مشاوره حقوقی با وکیل برای عفو مجازات کیفری
اعمال عفو مجازات کیفری نیازمند ارائه درخواست عفو است. در چنین مواقعی خود مجرم، یکی از اعضای خانواده وی، رئیس دادگستری یا دادستان، قاضی صادر کننده حکم و یا رئیس زندان درخواست عفو میکنند. به این ترتیب درخواست ایشان در لیست پیشنهادات رئیس قوه قضاییه به مقام رهبری قرار میگیرد.
به همین دلیل است که میتوان عفو مجازات را یکی از موارد پیچیده حقوقی دانست که نیازمند دریافت مشاوره است. از طرفی درخواست عفو ضوابط و اصول خاص خود را دارد که حتما باید در چارچوب این ضوابط تنظیم شده و به مرجع مربوطه تقدیم شود.
بنابراین دریافت مشاوره حقوقی یکی از موثرترین موارد بر قبول درخواست عفو مجازات میباشد. چرا که در صورت عدم تنظیم درخواست در چارچوب تعیین شده، ممکن است به طور کلی درخواست مورد بررسی قرار نگیرد و یا پذیرفته نشود.
| ایا جرائم مجازات های حدی شامل عفو عمومی می شود؟ |
| عفو مجازات جرم لواط |
| عفو مجازات جرم غصب عنوان |
| مشاوره حقوقی اجرای احکام دادگستری |
| درباره ما |
نظرات
عمادی نیا
مقاله حاضر یکی از جامعترین توضیحات درباره مفهوم مجازات کیفری و شرایط عفو آن در نظام حقوقی ایران است و بهخوبی فرآیند عفو خصوصی و عفو عمومی را از یکدیگر تفکیک کرده است. بیان نقش رئیس قوه قضاییه و تأیید مقام رهبری در عفو مجازاتها، همراه با تأکید بر مصلحت عمومی، باعث شده مخاطب دیدی واقعبینانه نسبت به این نهاد حقوقی پیدا کند. نکته مهم دیگر، اشاره دقیق به این موضوع است که عفو مجازات شامل حقالناس نمیشود و تنها در صورت گذشت شاکی یا نبود شاکی خصوصی امکانپذیر است. این سطح از شفافیت، از سردرگمی بسیاری از محکومان و خانوادههای آنان جلوگیری میکند. در عمل، تشخیص اینکه پروندهای مشمول عفو هست یا خیر، بدون دریافت مشاوره حقوقی با وکیل آگاه، کار سادهای نیست. خدمات ارائهشده توسط سایت وکلای تلفنی و امکان مشاوره حقوقی آنلاین و رایگان اولیه، فرصت مناسبی برای ارزیابی شرایط پرونده و تصمیمگیری آگاهانه فراهم میسازد. این محتوا از نظر آموزشی و کاربردی، بسیار ارزشمند و قابل اعتماد است.
گیتی
این مطلب درباره مجازات کیفری و موضوع عفو مجازات، بسیار روان، دقیق و مبتنی بر مقررات قانونی تدوین شده و برای عموم مردم قابل فهم است. توضیح تفاوت میان جرایم دارای شاکی خصوصی و جرایم دارای جنبه عمومی، بهویژه در ارتباط با امکان یا عدم امکان عفو مجازات، یکی از نقاط قوت اصلی این مقاله محسوب میشود. همچنین اشاره به تفکیک مجازاتها به تعزیری و غیرتعزیری و نقش دادگاه در تعیین یا عدم تغییر آنها، دید روشنی از ساختار حقوق کیفری به مخاطب میدهد. بسیاری از افراد تصور میکنند هر محکومیتی قابل عفو است، در حالی که این مقاله با ذکر صریح مصادیق غیرقابل عفو مانند سرقت مسلحانه، تجاوز به عنف و جرایم حدی، این تصور نادرست را اصلاح میکند. در چنین شرایطی، بهرهمندی از مشاوره حقوقی با وکیل متخصص میتواند مسیر صحیح پیگیری پرونده را مشخص کند و از طرح درخواستهای بینتیجه جلوگیری نماید. معرفی سایت وکلای تلفنی بهعنوان مرجعی برای دریافت مشاوره حقوقی آنلاین و تلفنی، اقدام بسیار مناسبی است و به افراد کمک میکند تا با آگاهی کامل و کمترین هزینه، وضعیت حقوقی خود را بررسی کنند.
شکوری
این مقاله به خوبی توضیح داده است که مجازات کیفری چگونه قابل عفو است و چه محدودیتهایی برای آن وجود دارد. نکات مهمی مانند اینکه جرایمی که موجب تضییع حق الناس شدهاند، شامل عفو نمیشوند و همچنین جرایم مستوجب حد یا اعدام قابل عفو نیستند، بسیار آموزنده است. همچنین توضیح مراحل عفو، نقش رئیس قوه قضاییه و تأیید رهبری یا مجلس قانونگذار، نشان میدهد که فرآیند قانونی به دقت و بر اساس مصلحت عمومی انجام میشود. برای افرادی که پرونده کیفری دارند و به دنبال بررسی امکان عفو یا تخفیف مجازات هستند، مشاوره حقوقی با وکیل متخصص ضروری است. موسسه حقوقی وکلای تلفنی با ارائه مشاوره حقوقی تلفنی، امکان دسترسی سریع و مطمئن به وکیل کاربلد را فراهم کرده است. استفاده از سایت وکلای تلفنی باعث میشود افراد با کمترین هزینه و در کوتاهترین زمان، اطلاعات کامل و راهنمایی حقوقی دقیق برای پرونده خود دریافت کنند و از مسیر قانونی درست بهرهمند شوند.
یزدان
مطالعه این مقاله درباره مجازات کیفری و امکان عفو آن بسیار مفید و کاربردی است. توضیح دقیق اینکه مجازات کیفری شامل دو دسته تعزیری و غیر تعزیری است و تنها جرایمی که حق الناس تضییع نشده باشند، امکان عفو دارند، به افراد کمک میکند تا درک درستی از روند قانونی و محدودیتهای عفو داشته باشند. همچنین آگاهی از تفاوت عفو خصوصی و عمومی و شرایط صدور آن، اطلاعات ارزشمندی برای کسانی است که پرونده کیفری دارند. دریافت مشاوره حقوقی با وکیل متخصص میتواند افراد را در مسیر قانونی درست هدایت کند و کمک کند تا در صورت امکان، از مزایای عفو بهرهمند شوند. موسسه حقوقی وکلای تلفنی با ارائه مشاوره حقوقی تلفنی، امکان ارتباط سریع و راحت با وکیل کاربلد را فراهم کرده و افراد میتوانند از طریق سایت وکلای تلفنی اطلاعات دقیق و راهنماییهای لازم را دریافت کنند. این موضوع اهمیت دارد تا افراد بدون اشتباه و با آگاهی کامل از حقوق خود دفاع کنند.
محمد صادق تیغ نورد
با سلام و احترام؛ همانطور که می دانیم جرم دارای دو بعد یا جنبه است : جنبه خصوصی و جنبه عمومی . یعنی این که اگر جرمی دارای جنبه عمومی است پس به جامعه نیز آسیب زده است و از وقوع این جرم جامعه نیز تحت تاثیر قرار گرفته است ولی جنبه خصوصی جرم یعنی فقط شاکی یا متضرر آسیب وارد شده است و جرم با شکایت او آغاز می شود و هر زمان که از مجرم گذشت کند رسیدگی خاتمه پیدا می کند . عفو نیز یکی از جهات موقوفی تعقیب است که به دو دسته تقسیم می گردد : عفو عمومی و عفو خصوصی . عفو شامل جرایمی می شود که شاکی خصوصی وجود نداشته باشد یا از شکایت خود صرف نظر کرده باشد . عفو خصوصی طبق قانون عفو یا تخفیف مجازات محکومان در حدود موازین اسلامی پس از پیشنهاد رئیس قوه قضاییه با مقام رهبری است که حسب مورد تمام یا قسمتی از مجازات محکومان بخشیده یا مجازات آن خفیف تر می شود . عفو خصوصی فقط بعد از حکم قطعی امکان صدور دارد و در مراحل دیگر جرم از جمله تعقیب و رسیدگی و ... امکان عفو خصوصی وجود ندارد . نکته قابل توجه آن که عفو تنها در مجازات های تعزیری و باز دارنده را شامل می شود و جرایمی مانند تجاوز و زنای به عنف ، اختلاس ، ارتشا و سرقت مسلحانه و مواد مخدر و غیره و جرایمی که مجازات حد ، اعدام یا سنگسار ، دیه دارند را شامل نمی شود . عفو عمومی بر طبق ماده 97 قانون مجازات اسلامی بدین صورت بیان شده است که ، عفو عمومی در جرم های که مجازات آن تعزیر است ، داده میشود ، تعقیب و دادرسی را موقوف میکند . در صورتی که عفو به مجرم داده شود باعث می گردد که حتی اگر حکم محکومیت وی صادر شده باشد ، اجرای مجازات موقوف و آثار محکومیت نیز از بین برود میشود .
حمید مرادی نیا
با سلام عفو خصوصی تصمیمی است که به نظر و با پیشنهاد قوه قضاییه و موافقت عالی ترین مقام اجرایی کشور یعنی رهبری گرفته می شود و به موجب آن تمام یا قسمتی از مجازات محکومان بخشوده یا به مجازات خفیف تری تبدیل می گردد. به موجب بند یازده اصل ۱۱۰ قانون اساسی و ماده ۹۶ قانون مجازات اسلامی، عفو یا تخفیف مجازات محکومیت در حدود موازین اسلامی، جزو وظایف و اختیارات رهبری به شمار می رود که این امر پس از پیشنهاد رئیس قوه قضائیه صورت می گیرد. حق اعطای بخشودگی از جمله اختیارات مقام رهبری است که در رد یا قبول آن مختار است.
الف
عالی